Gemeenteraad huishoudelijk reglement

Bij het begin van de legislatuur stelt de gemeenteraad een huishoudelijk reglement op. In dat document is de werking van de gemeenteraad beschreven. Op 22 april 2013 keurde de gemeenteraad het onderstaande huishoudelijk reglement goed.

De begrippen kantooruren en termijnberekening

  • Artikel 1
    Onder kantooruren worden in dit reglement volgende uren verstaan, tijdens de werkdagen dat de diensten op het gemeentehuis geopend zijn voor het publiek: van maandag tot en met donderdag van 9 uur tot 12 uur en van 14 uur tot 16 uur, de maandagavond van 18.30 uur tot 20.30 uur en de vrijdag van 9 uur tot 12 uur.
  • Artikel 2
    Indien er geen akte of gebeurtenis is die de termijn doet ingaan, wordt de termijn berekend door terug te tellen vanaf de gebeurtenis die de termijn doet eindigen. De dag van de gebeurtenis die de termijn doet eindigen is niet in de termijn inbegrepen. De dag van de verzending (per post) is ook niet in de termijn begrepen. De dag van de bezorging (per e-mail of per bode) is wel begrepen in de termijn. Dit kan geïllustreerd worden aan de hand van een voorbeeld. Overeenkomstig artikel 21 van  het Gemeentedecreet moet de oproeping in principe ten minste acht dagen voor de dag van de vergadering aan het raadslid bezorgd. Dit houdt in dat, als er maandag 21 september 2009 een vergadering voorzien is, de oproeping moet worden bezorgd ten laatste op zondag 13 september 2009. Indien de agenda per post wordt verstuurd zal dat voor zondag 13 september 2009 moeten gebeuren. In principe moet in dit geval de agenda vrijdag 11 september 2009 toegekomen zijn. Overeenkomstig artikel 22 van het gemeentedecreet kunnen raadsleden uiterlijk vijf dagen voor de vergadering punten aan de agenda toevoegen. Dat wil dus zeggen dat de gemeenteraadsleden tot uiterlijk woensdag 16 september 2009 agendapunten kunnen toevoegen. (artikel 190 van het Gemeentedecreet, gewijzigd door artikel 115 van het wijzigingsdecreet)

Bijeenroeping gemeenteraad

  • Artikel 3§1
    De gemeenteraad vergadert ten minste tienmaal per jaar en zo dikwijls als de zaken die tot zijn bevoegdheid behoren, het vereisen. (artikel 19 Gemeentedecreet)
  • Artikel 3§2
    De voorzitter van de gemeenteraad roept de gemeenteraad bijeen en stelt de agenda op. De oproeping wordt verzonden via e-mail of, indien het lijvige documenten betreft, aan huis gebracht. Indien een raadslid dit wenst wordt een uitprint bezorgd in de postbak op het gemeentehuis. Het dossier ligt ter inzage op het gemeentehuis. Voor elk agendapunt worden de dossiers, in het bijzonder de verklarende nota's, de feitelijke gegevens, de eventueel verleende adviezen en de ontwerpen van beslissing betreffende de op de agenda ingeschreven zaken, vanaf de verzending van de oproeping, op het gemeentesecretariaat tijdens de kantooruren ter beschikking gehouden van de raadsleden. Deze kunnen er tot één uur vóór de vergadering kennis van nemen tijdens de openingsuren van het gemeentehuis. Nieuw: Vanaf 1 januari 2014 worden, indien een raadslid hierom verzoekt, de dossiers elektronisch ter beschikking gesteld. (artikel 20 en 21 Gemeentedecreet)
  • Artikel 3§3
    De voorzitter van de gemeenteraad moet de gemeenteraad bijeenroepen op verzoek van een derde van de zittinghebbende leden, een vijfde van de zittinghebbende leden als zes weken na de datum van de vorige gemeenteraad nog geen bijeenroeping is gebeurd. De periode van zes weken wordt geschorst van 11 juli tot en met 15 augustus, het college van burgemeester en schepenen of de burgemeester voor zover het verzoek uitsluitend betrekking heeft op de eigen bevoegdheden van de burgemeester. In hun schriftelijke aanvraag aan de gemeentesecretaris moeten de aanvragers de agenda vermelden, met voor elk punt een toegelicht voorstel van beslissing, en de datum en het uur van de beoogde vergadering. De secretaris bezorgt vervolgens de voorstellen aan de gemeenteraadsvoorzitter. Deze aanvraag moet ingediend worden, zodanig dat de voorzitter de oproepingstermijnen bepaald in artikel 4 van dit reglement, kan nakomen. De voorzitter roept de vergadering bijeen op de voorgestelde datum en het aangewezen uur en met de voorgestelde agenda. (artikel 20 en artikel 68 Gemeentedecreet)
  • Artikel 4§1
    De oproeping wordt ten minste acht dagen vóór de dag van de vergadering aan het raadslid bezorgd. Dit gebeurt via e-mail of, indien het lijvige documenten betreft, aan huis gebracht. Indien een raadslid dit wenst wordt een uitprint bezorgd in de postbak op het gemeentehuis. In spoedeisende gevallen kan gemotiveerd van deze oproepingsperiode worden afgeweken. (artikel 21 Gemeentedecreet)
  • Artikel 4§2
    De oproeping vermeldt in elk geval de plaats, de dag, het tijdstip en de agenda van de vergadering en bevat een toegelicht voorstel van beslissing bij elk agendapunt waarover een beslissing moet worden genomen. De agendapunten moeten voldoende duidelijk omschreven zijn. (artikel 21 Gemeentedecreet)
  • Artikel 5§1
    Gemeenteraadsleden kunnen uiterlijk vijf dagen vóór de vergadering punten aan de agenda toevoegen. Hiertoe bezorgen ze hun toegelicht voorstel van beslissing aan de gemeentesecretaris, die de voorstellen bezorgt aan de gemeenteraadsvoorzitter. Een lid van het college van burgemeester en schepenen kan van deze mogelijkheid geen gebruik maken. (artikel 22 Gemeentedecreet)
  • Artikel 5§2
    De gemeentesecretaris deelt de aanvullende agendapunten, zoals vastgesteld door de voorzitter van de gemeenteraad, samen met de bijbehorende toegelichte voorstellen onverwijld mee aan de gemeenteraadsleden. (artikel 22 Gemeentedecreet)

Openbare of besloten vergadering

  • Artikel 6§1
    De vergaderingen van de gemeenteraad zijn in principe openbaar. (artikel 28 §1 Gemeentedecreet)
  • Artikel 6§2
    De vergadering is niet openbaar als het om aangelegenheden gaat die de persoonlijke levenssfeer raken. Zodra een dergelijk punt aan de orde is, beveelt de voorzitter de behandeling in besloten vergadering of wanneer twee derde van de aanwezige leden van de gemeenteraad in het belang van de openbare orde of op grond van ernstige bezwaren tegen de openbaarheid beslissen dat de vergadering niet openbaar is. Deze beslissing moet gemotiveerd worden. (artikel 28§1 Gemeentedecreet)
  • Artikel 7
    De gemeenteraad is in ieder geval openbaar op het tijdstip dat gemeenteraadsleden en schepenen de eed afleggen. De vergaderingen over het organogram, de personeelsformatie, de rechtspositieregeling, het meerjarenplan en de aanpassingen ervan, het budget, een budgetwijziging of de jaarrekening zijn ook steeds openbaar. Indien de gemeenteraad bevoegd is om een tuchtstraf op te leggen, worden de hoorzitting en het verhoor van getuigen in het openbaar gehouden, indien de betrokkene hierom verzoekt. Een getuige kan echter steeds vragen om het getuigenverhoor achter gesloten deuren te laten plaatsvinden. (artikel 28§1 en artikel 127§3 Gemeentedecreet)
  • Artikel 8
    De besloten vergadering kan enkel plaatsvinden na de openbare vergadering, uitgezonderd in tuchtzaken. Als tijdens de openbare vergadering blijkt dat de behandeling van een punt in besloten vergadering moet worden voortgezet, kan de openbare vergadering, enkel met dit doel, worden onderbroken.
    Als tijdens de besloten vergadering blijkt dat de behandeling van een punt in openbare vergadering moet gebeuren, dan wordt dat punt opgenomen op de agenda van de eerstvolgende gemeenteraad. In geval van dringende noodzakelijkheid van het punt kan de besloten vergadering, enkel met dat doel, worden onderbroken. (artikel 28§2 Gemeentedecreet)
  • Artikel 9
    De gemeenteraadsleden, alsmede alle andere personen die krachtens de wet of het decreet de besloten vergaderingen van de gemeenteraad bijwonen, zijn tot geheimhouding verplicht. (artikel 30§4 Gemeentedecreet)

Informatie voor raadsleden en publiek

  • Artikel 10§1
    Plaats, dag en uur van de raadsvergadering en de agenda worden openbaar bekend gemaakt op het gemeentehuis, uiterlijk acht dagen voor de vergadering. Dit gebeurt door aanplakking aan het gemeentehuis. Daarnaast wordt dit ook op de website van de gemeente gepubliceerd. In spoedeisende gevallen wordt de agenda uiterlijk 24 uur nadat hij is vastgesteld, en uiterlijk vóór de aanvang van de vergadering openbaar gemaakt overeenkomstig het eerste lid. (artikel 23§1 Gemeentedecreet)
  • Artikel 10§2
    Indien raadsleden punten aan agenda toevoegen, wordt de aangepaste agenda binnen de 24 uur nadat hij is vastgesteld op dezelfde wijze bekendgemaakt. (artikel 23§1 Gemeentedecreet)
  • Artikel 10§3
    De agenda met toelichtende nota wordt tevens bezorgd aan alle lokale perscorrespondenten en aan de voorzitter en de secretaris van elke door de gemeenteraad erkende adviesraad.
  • Artikel 10§4
    Elke belangstellende inwoner kan een jaarabonnement bekomen op de agenda van de gemeenteraadsvergaderingen met toelichting of kan via e-mail inschrijven om de stukken via elektronische weg te ontvangen.
  • Artikel 11§1
    De gemeente maakt, aan iedere natuurlijke persoon en aan iedere rechtspersoon of groepering die erom verzoekt, de agenda van de gemeenteraad en de stukken die erop betrekking hebben, openbaar door er inzage in te verlenen, er uitleg over te verschaffen of er een afschrift van te overhandigen overeenkomstig het decreet van 26 maart 2004 betreffende de openbaarheid van bestuur. (artikel 23 §2 Gemeentedecreet)
  • Artikel 11§2
    Eenieder die de raadszitting bijwoont, krijgt bij het binnenkomen de agenda overhandigd.
  • Artikel 11§3
    Aan de beslissingen van de gemeenteraad zal verder de nodige bekendheid gegeven worden door ze beknopt, zo nodig met toelichting, te publiceren in het gemeentelijk informatieblad, op de website van de gemeente en door ze ter inzage te leggen in het gemeentehuis.
  • Artikel. 12§1
    Het ontwerp van budget en de jaarrekening worden op zijn minst veertien dagen vóór de vergadering waarop ze worden besproken aan ieder lid van de gemeenteraad bezorgd (voor de andere stukken zie artikel 1 §2 van dit reglement). Het meerjarenplan en de wijzigingen aan het meerjarenplan worden samen met de agenda voor de gemeenteraad, en op dezelfde wijze als de agenda, aan de raadsleden bezorgd. (artikel 148 §4, 154 §2, 174 §2 Gemeentedecreet)
  • Artikel 12§2
    Aan de raadsleden moet, op hun verzoek, door de gemeentesecretaris of door de door hem aangewezen personeelsleden technische toelichting worden verstrekt over de stukken in de dossiers voor de gemeenteraad. Onder technische toelichting wordt verstaan het verstrekken van inlichtingen ter verduidelijking van de feitelijke gegevens die in de dossiers voorkomen en van het verloop van de procedure. De raadsleden richten hun verzoek schriftelijk/mondeling aan de gemeentesecretaris. Op een schriftelijke vraag wordt schriftelijk geantwoord, tenzij het raadslid een mondelinge toelichting wenst. De mondelinge toelichting gebeurt tijdens de kantooruren, tenzij anders wordt overeengekomen. (artikel 21 Gemeentedecreet)
  • Artikel 13§1
    De raadsleden hebben het recht van inzage in alle dossiers, stukken en akten die het bestuur van de gemeente en de autonome gemeentebedrijven betreffen. (artikel 30§1, §3 en §5 Gemeentedecreet)
  • Artikel 13§2
    De notulen van het college van burgemeester en schepenen worden, uiterlijk op dezelfde dag als de vergadering van het college volgend op deze waarop de notulen werden goedgekeurd, verstuurd aan de gemeenteraadsleden. Dit gebeurt via e-mail. Nieuw: Vanaf 1 januari 2014 worden, indien een raadslid hierom verzoekt, de notulen elektronisch ter beschikking gesteld. Dit zal dan ook gelden voor de notulen van de raad van bestuur en het directiecomité (en de beslissingen van de gedelegeerd bestuurder) van een autonoom gemeentebedrijf. (artikel 51 Gemeentedecreet)
  • Artikel 13§3
    Zonder voorafgaande aanvraag kunnen worden ingezien tijdens de dagen en uren dat de diensten van het gemeentesecretariaat geopend zijn: de budgetten van vorige dienstjaren van de gemeente en van de gemeentelijke extern verzelfstandigde agentschappen, de rekeningen van vorige dienstjaren van de gemeente, de gemeentelijke extern verzelfstandigde agentschappen en de intergemeentelijke samenwerkingsverbanden waarvan de gemeente lid is, de jaarverslagen van vorige dienstjaren van de gemeente en van de intergemeentelijke samenwerkingsverbanden waarvan de gemeente lid is, de goedgekeurde notulen van de vergaderingen van de gemeenteraad, de goedgekeurde notulen van de vergaderingen van het college van burgemeester en schepenen
    de adviezen uitgebracht door gemeentelijke adviesraden, de gemeentelijke toelagereglementen, algemene politieverordeningen en belasting- en retributiereglementen en het register van de inkomende en uitgaande stukken.
  • Artikel 13§4
    Buiten de documenten en dossiers bedoeld in artikel 12 en artikel 13 § 2 en 3 hebben de raadsleden het recht alle andere documenten te raadplegen, die betrekking hebben op het bestuur van de gemeente. Het college van burgemeester en schepenen zal de dagen en uren bepalen waarop de raadsleden deze andere documenten kunnen raadplegen. Om het college in de mogelijkheid te stellen te onderzoeken of de gevraagde stukken of akten betrekking hebben op het bestuur van de gemeente, delen de raadsleden aan het college schriftelijk mee welke documenten zij wensen te raadplegen. Aan de raadsleden wordt uiterlijk binnen acht werkdagen na de ontvangst van de aanvraag meegedeeld wanneer de stukken kunnen worden ingezien. Het raadslid, dat de in deze paragraaf bedoelde stukken niet is komen raadplegen tijdens de week volgend op het tijdstip waarop hem is meegedeeld dat ze ter inzage liggen, wordt geacht af te zien van inzage.
  • Artikel 13§5
    De gemeenteraadsleden kunnen een afschrift krijgen van de akten en stukken betreffende het bestuur van de gemeente. De raadsleden doen hun aanvraag tot het verstrekken van een afschrift via een formulier dat hen daartoe ter beschikking wordt gesteld. De gemotiveerde beslissing van het college tot weigering van het verstrekken van een afschrift moet uiterlijk acht werkdagen na ontvangst van de aanvraag aan het betrokken raadslid worden meegedeeld. (artikel 30§1 en 3 Gemeentedecreet)
  • Artikel 14
    De gemeenteraadsleden hebben het recht de gemeentelijke instellingen en diensten die de gemeente opricht en beheert te bezoeken, ook de autonome gemeentebedrijven. Om het college in de mogelijkheid te stellen het bezoekrecht praktisch te organiseren, delen de raadsleden minstens acht werkdagen vooraf schriftelijk mee welke instelling zij willen bezoeken en op welke dag en welk uur. Tijdens het bezoek van een gemeentelijke inrichting mogen de raadsleden zich niet mengen in de werking. De raadsleden zijn op bezoek. (artikel 30§2, §3 en §5 Gemeentedecreet)
  • Artikel 15
    De gemeenteraadsleden hebben het recht aan het college van burgemeester en schepenen mondelinge en schriftelijke vragen te stellen. Op schriftelijke vragen van raadsleden wordt binnen de maand na ontvangst schriftelijk geantwoord. Na afhandeling van de agenda van de openbare vergadering kunnen de raadsleden mondelinge vragen stellen over gemeentelijke aangelegenheden, die niet op de agenda van de gemeenteraad staan. Op deze mondelinge vragen wordt ten laatste tijdens de volgende zitting geantwoord. (artikel 32 Gemeentedecreet)

Quorum

  • Artikel 16
    Vooraleer aan de vergadering van de gemeenteraad deel te nemen, tekenen de leden de aanwezigheidslijst. De namen van de leden die deze lijst tekenden, worden in de notulen vermeld.
  • Artikel 17§1
    De gemeenteraad kan enkel beraadslagen of beslissen als de meerderheid van de zittinghebbende gemeenteraadsleden aanwezig is. Indien een kwartier na het vastgestelde uur niet voldoende leden aanwezig zijn om geldig te kunnen beraadslagen, stelt de voorzitter vast dat de vergadering niet kan doorgaan. (artikel 26 Gemeentedecreet)
  • Artikel 17§2
    De raad kan echter, als hij eenmaal bijeengeroepen is zonder dat het vereiste aantal leden aanwezig is, na een tweede oproeping, ongeacht het aantal aanwezige leden, op geldige wijze beraadslagen en beslissen over de onderwerpen die voor de tweede maal op de agenda voorkomen.
    In de oproep wordt vermeld dat het om een tweede oproeping gaat. In de tweede oproeping worden de bepalingen van artikel 26 van het gemeentedecreet overgenomen. (artikel 26 Gemeentedecreet)

Wijze van vergaderen

  • Artikel 18
    De voorzitter zit de vergaderingen van de gemeenteraad voor, en opent en sluit de vergaderingen. Op de voor de vergadering vastgestelde dag en het daartoe aangewezen uur, en van zodra voldoende leden aanwezig zijn om geldig te kunnen beraadslagen, verklaart de voorzitter de vergadering voor geopend. (artikel 24 Gemeentedecreet)
  • Artikel 19§1
    De voorzitter geeft kennis van de tot de raad gerichte verzoeken en doet alle mededelingen die de raad aanbelangen. De gemeenteraad vat daarna de behandeling aan van de punten die vermeld staan op de agenda, in de daardoor bepaalde volgorde, tenzij de raad er anders over beslist.
  • Artikel 19§2
    Een punt dat niet op de agenda voorkomt, mag niet in bespreking worden gebracht, behalve in spoedeisende gevallen, indien het geringste uitstel gevaar zou kunnen opleveren. Tot spoedbehandeling kan enkel worden besloten door ten minste twee derde van de aanwezige leden. De namen van die leden en de motivering van de spoedeisendheid worden in de notulen vermeld. (artikel 29 Gemeentedecreet)
  • Artikel 20§1
    Nadat het agendapunt werd toegelicht, vraagt de voorzitter welk lid aan het woord wenst te komen over het voorstel. De voorzitter verleent het woord naar gelang de volgorde van de aanvragen en, ingeval van gelijktijdige aanvraag, naar gelang de rangorde van de raadsleden.
  • Artikel 20§2
    Indien de raad deskundigen wenst te horen of als de voorzitter van het OCMW toelichting moet geven, bepaalt de voorzitter van de raad wanneer deze aan het woord komen. De voorzitter kan ook aan de gemeentesecretaris vragen om toelichtingen te geven.
  • Artikel 21
    Het woord kan door de voorzitter niet geweigerd worden voor een rechtzetting van beweerde feiten. In de volgende gevallen en volgorde wordt het woord verleend bij voorrang op de hoofdvraag, waarvan de bespreking aldus wordt geschorst: om te vragen dat men niet zal besluiten, om de verdaging te vragen, om een punt te verwijzen naar een gemeenteraadscommissie, om voor te stellen dat een ander dan het in bespreking zijnde probleem bij voorrang zou behandeld worden, om te eisen dat het voorwerp van de beslissing concreet zou omschreven worden of om naar het reglement te verwijzen.
  • Artikel 22
    De amendementen worden vóór de hoofdvraag en de subamendementen vóór de amendementen ter stemming gelegd.
  • Artikel 23
    Niemand mag onderbroken worden wanneer hij spreekt, behalve voor een verwijzing naar het reglement of voor een terugroeping tot de orde. Als een lid van de raad, aan wie het woord werd verleend, afdwaalt van het onderwerp, kan alleen de voorzitter hem tot de behandeling van het onderwerp terugbrengen. Indien na een eerste verwittiging het lid verder van het onderwerp blijft afdwalen, kan hem het woord door de voorzitter ontnomen worden. Elk lid, dat in weerwil van de beslissing van de voorzitter, tracht aan het woord te blijven, wordt geacht de orde te verstoren. Dit geldt eveneens voor hen, die het woord nemen zonder het te hebben gevraagd en bekomen, en die aan het woord blijven in weerwil van het bevel van de voorzitter. Elk scheldwoord, elke beledigende uitdrukking en elke persoonlijke aantijging worden geacht de orde te verstoren.
  • Artikel 24
    De voorzitter is belast met de handhaving van de orde in de raadsvergadering. Van de handelingen die hij in dit verband stelt, wordt melding gemaakt in de notulen. Elk raadslid dat de orde verstoort, wordt door de voorzitter tot de orde geroepen. Elk lid dat tot de orde werd geroepen, mag zich verantwoorden, waarna de voorzitter beslist of de terugroeping tot de orde gehandhaafd of ingetrokken wordt. (artikel 25 Gemeentedecreet)
  • Artikel 25
    De voorzitter kan, na een voorafgaande waarschuwing, elke toehoorder die openlijk tekens van goedkeuring of van afkeuring geeft of die op enigerlei wijze wanorde veroorzaakt, uit de zaal doen verwijderen. De voorzitter kan bovendien een proces-verbaal opmaken tegen die persoon en hem verwijzen naar de politierechtbank, die hem kan veroordelen tot een geldboete van één tot vijftien euro of tot een gevangenisstraf van één dag tot drie dagen, behoudens andere vervolgingen, als het feit daartoe grond oplevert. (artikel 25 Gemeentedecreet)
  • Artikel 26
    Geen enkel raadslid mag meer dan tweemaal het woord nemen over hetzelfde onderwerp, tenzij de voorzitter er anders over beslist.
  • Artikel 27
    Wanneer de vergadering rumoerig wordt, zodat het normale verloop van de bespreking in het gedrang wordt gebracht, kondigt de voorzitter aan dat hij, bij voortzetting van het rumoer, de vergadering zal schorsen of sluiten. Indien de wanorde toch aanhoudt, schorst of sluit hij de vergadering. De leden van de raad moeten dan onmiddellijk de zaal verlaten. Van deze schorsing of sluiting wordt melding gemaakt in de notulen.
  • Artikel 28
    Nadat de leden voldoende aan het woord zijn geweest en indien de voorzitter van de gemeenteraad oordeelt dat het agendapunt voldoende werd besproken, sluit de voorzitter de bespreking, onverminderd de bepalingen opgenomen in de artikel 23 en 26.

Wijze van stemmen

  • Artikel 29§1
    Voor elke stemming omschrijft de voorzitter het voorwerp van de bespreking waarover de vergadering zich moet uitspreken.
  • Artikel 29§2
    De beslissingen worden bij volstrekte meerderheid van de geldig uitgebrachte stemmen genomen. De volstrekte meerderheid is gelijk aan meer dan de helft van de stemmen, onthoudingen niet meegerekend. Bij staking van stemmen is het voorstel verworpen. (Er is een uitzondering voor benoemingen, aanstellingen en voordrachten van kandidaten, bij staking van stemmen krijgt de jongste kandidaat de voorkeur - zie artikel 364). (artikel 34 Gemeentedecreet)
  • Artikel 30
    De gemeenteraad stemt over het budget, de budgetwijzigingen en de jaarrekening in hun geheel. Elk gemeenteraadslid kan echter de afzonderlijke stemming eisen over een of meer onderdelen van het budget, de budgetwijzigingen of de jaarrekening die hij aanwijst. In dat geval mag over het geheel pas gestemd worden na de stemming over de onderdelen die aldus zijn aangewezen. De stemming over het geheel heeft dan betrekking op de onderdelen waarover geen enkel gemeenteraadslid afzonderlijk wil stemmen, en op de onderdelen die al bij een afzonderlijke stemming zijn aangenomen. (artikel 148§3, 154§2 en 174§1 Gemeentedecreet)
  • Artikel 31§1
    De leden van de gemeenteraad stemmen in het openbaar, behalve in de gevallen bedoeld in §4. (artikel 35§1 Gemeentedecreet)
  • Artikel 31§2
    Er zijn drie mogelijke werkwijzen van stemmen: de stemming bij handopsteking, de mondelinge stemming en de geheime stemming (artikel 35§3 Gemeentedecreet)
  • Artikel 31§3
    De gemeenteraadsleden stemmen mondeling. (artikel 35§3 Gemeentedecreet)
  • Artikel 31§4
    Over de volgende aangelegenheden wordt geheim gestemd: de vervallenverklaring van het mandaat van gemeenteraadslid en van schepen, het aanwijzen van de leden van de gemeentelijke bestuursorganen en van de vertegenwoordigers van de gemeente in overlegorganen en in de organen van andere rechtspersonen en feitelijke verenigingen en individuele personeelszaken (artikel 35§2 Gemeentedecreet)
  • Artikel 32
    De stemming bij handopsteking geschiedt als volgt. Nadat de voorzitter het voorwerp van de stemming heeft omschreven zoals bepaald in artikel 29 vraagt hij achtereenvolgens welke gemeenteraadsleden ‘ja’ stemmen, welke ‘neen’ stemmen en welke zich onthouden. Elk gemeenteraadslid kan slechts éénmaal zijn hand opsteken om zijn keuze duidelijk te maken.
  • Artikel 33§1
    De mondelinge stemming geschiedt door elk raadslid ‘ja’, ‘neen’ of ‘onthouding’ te laten uitspreken, in de volgorde van de rangorde van de schepenen gevolgd door de rangorde van de raadsleden.
  • Artikel 33§2
    De voorzitter stemt als laatste, behalve bij geheime stemming. (artikel 35 §4 Gemeentedecreet)
  • Artikel 34
    Voor een geheime stemming worden vooraf gemaakte stembriefjes gebruikt en wordt eenvormig schrijfgerief ter beschikking gesteld. De raadsleden stemmen ‘ja’, ‘neen’ of onthouden zich. De onthouding gebeurt door het afgeven van een blancostembriefje. Voor de stemming en de stemopneming is het bureau samengesteld uit de voorzitter en de jongste twee raadsleden. Ieder raadslid is gemachtigd de regelmatigheid van de stemopnemingen na te gaan.
  • Artikel 35
    Vooraleer tot de stemopneming over te gaan, wordt het aantal stembriefjes geteld. Stemt dit aantal niet overeen met het aantal raadsleden die aan de stemming hebben deelgenomen, dan worden de stembriefjes vernietigd en wordt elk raadslid uitgenodigd opnieuw te stemmen.
  • Artikel 36
    Voor elke benoeming tot ambten, elke contractuele aanstelling, elke verkiezing en elke voordracht van kandidaten wordt tot een afzonderlijke stemming overgegaan. Als bij de benoeming, de contractuele aanstelling, de verkiezing of de voordracht van kandidaten de vereiste meerderheid niet wordt verkregen bij de eerste stemming, wordt opnieuw gestemd over de twee kandidaten die de meeste stemmen hebben behaald. Als bij de eerste stemming sommige kandidaten een gelijk aantal stemmen behaald hebben, dan wordt de jongste kandidaat tot de herstemming toegelaten. Personen worden benoemd, aangesteld, verkozen of voorgedragen bij volstrekte meerderheid van stemmen. Bij staking van stemmen heeft de jongste kandidaat de voorkeur. (artikel 36 Gemeentedecreet)

Notulen

  • Artikel 37
    De notulen van de gemeenteraad vermelden, in chronologische volgorde, alle besproken onderwerpen, alsook het gevolg dat gegeven werd aan die punten waarover de gemeenteraad geen beslissing heeft genomen. Zij maken eveneens duidelijk melding van alle beslissingen. Behalve bij geheime stemming of bij unanimiteit, vermelden de notulen voor elk raadslid of hij voor of tegen het voorstel heeft gestemd of zich onthield. (artikel 181 §1 Gemeentedecreet)
  • Artikel 38§1
    De notulen van de vergadering van de gemeenteraad worden onder de verantwoordelijkheid van de gemeentesecretaris opgesteld overeenkomstig de bepalingen van het Gemeentedecreet. De notulen vermelden niet in extenso de diverse tussenkomsten van de raadsleden. Een gemeenteraadslid kan evenwel vragen om een voorgelezen tekst of zelf opgestelde samenvatting van zijn/haar tussenkomst in de notulen op te nemen. Bij toestemming overhandigt hij/zij deze tekst of samenvatting voorafgaandelijk aan de gemeentesecretaris. (artikel 33, 180 en 181 Gemeentedecreet)
  • Artikel 38§2
    De notulen van de vorige vergadering zijn, behalve in spoedeisende gevallen, ten minste acht dagen voor de vergadering op het gemeentesecretariaat ter beschikking van de raadsleden die er kennis willen van nemen (artikel 33 Gemeentedecreet)
  • Artikel 38§3
    Elk gemeenteraadslid heeft het recht tijdens de vergadering opmerkingen te maken over de redactie van de notulen van de vorige vergadering. Als die opmerkingen door de gemeenteraad worden aangenomen, worden de notulen in die zin aangepast. Als er geen opmerkingen worden gemaakt over de notulen van de vorige vergadering, worden de notulen als goedgekeurd beschouwd en worden ze ondertekend door de voorzitter van de gemeenteraad en de gemeentesecretaris. In het geval de gemeenteraad bij spoedeisendheid werd samengeroepen, kan de gemeenteraad beslissen om opmerkingen toe te laten op de eerstvolgende vergadering. (artikel 33 Gemeentedecreet)
  • Artikel 38§4
    Zo dikwijls als de raad het wenst, worden de notulen geheel of gedeeltelijk staande de vergadering opgemaakt en door de meerderheid van de gemeenteraadsleden en de secretaris ondertekend. (artikel 33 Gemeentedecreet)

Fracties

  • Artikel 39
    Het gemeenteraadslid of de gemeenteraadsleden die op eenzelfde lijst verkozen zijn, vormen één fractie. Een onderlinge vereniging tot één fractie of de vorming van twee fracties is mogelijk, uiterlijk op de installatievergadering, in de gevallen en op de wijze vastgelegd in artikel 38 van het Gemeentedecreet. (artikel 38 Gemeentedecreet)

Raadscommissies

  • Artikel 40§1
    De gemeenteraad richt één commissie op die is samengesteld uit gemeenteraadsleden. De commissie heeft als taak het voorbereiden van de besprekingen in de gemeenteraadszittingen, het verlenen van advies en het formuleren van voorstellen over de wijze waarop vorm wordt gegeven aan de inspraak van de bevolking telkens als dat voor de beleidsvoering wenselijk wordt geacht. De commissie kan steeds deskundigen en belanghebbenden horen. Nieuw! Er is minstens een gemeenteraadscommissie die waakt over de afstemming van het gemeentelijk beleid op het beleid van de intergemeentelijke samenwerkingsverbanden en verzelfstandigde agentschappen van de gemeente. (artikel 39§1 en 115 Gemeentedecreet)
  • Artikel 40§2
    De bevoegdheden van deze commissie worden als volgt bepaald: intergemeentelijke samenwerking, financiën en infrastructuurwerken.
  • Artikel 41§1
    De gemeenteraad bepaalt per gemeenteraadscommissie het aantal leden. De mandaten in iedere commissie worden door de gemeenteraad evenredig verdeeld volgens eenzelfde berekeningswijze die de gemeenteraad vastlegt voor alle commissies. De berekeningswijze gebeurt volgens de methode D’Hondt (Het aantal stemmen van elke partij wordt achtereenvolgens gedeeld door positieve gehele getallen (1, 2, 3, 4 enz.). De quotiënten die deze delingen opleveren, worden in volgorde van grootte gezet. Als twee quotiënten dezelfde waarde hebben, krijgt het quotiënt dat het resultaat is van de grootste deler (= de partij met de meeste stemmen) de betreffende zetel toegewezen. In de praktijk zal dit echter zeer weinig voorkomen. De toewijzing gaat door totdat alle zetels verdeeld zijn. Elke partij krijgt zoveel zetels als ze grootste quotiënten heeft.) De evenredigheid vereist in ieder geval dat de som van het aantal mandaten dat toekomt aan de fracties waarvan leden deel uitmaken van het college van burgemeester en schepenen steeds hoger is dan de som van het aantal mandaten dat toekomt aan de andere fracties. Elke fractie wijst de mandaten toe, die haar overeenkomstig deze berekeningswijze toekomen, door middel van een voordracht, gericht aan de voorzitter van de gemeenteraad. Als de voorzitter van de gemeenteraad voordrachten ontvangt voor meer kandidaten dan er mandaten te begeven zijn voor een fractie, dan worden de mandaten toegewezen volgens de volgorde van voorkomen op de akte van voordracht. (artikel 39§3 Gemeentedecreet)
  • Artikel 41§2
    Tot de eerstvolgende volledige vernieuwing van de gemeenteraad wordt een fractie geacht eenzelfde aantal leden in de commissies te behouden. Indien één of meerdere leden verklaren niet meer te behoren tot de fractie kan dit lid niet meer zetelen, noch als lid van deze fractie, noch als lid van een andere fractie. Niettemin behouden deze fracties het oorspronkelijke aantal leden in de commissie. (artikel 39 §3 Gemeentedecreet)
  • Artikel 41§3
    Om ontvankelijk te zijn moet de akte van voordracht voor elk van de kandidaat-commissieleden ten minste ondertekend zijn door een meerderheid van de leden van de fractie waarvan het kandidaat-commissielid deel van uitmaakt. Indien de fractie van het kandidaat-commissielid slechts uit twee verkozenen bestaat, volstaat de handtekening van een van hen. Niemand kan meer dan een akte ondertekenen per beschikbaar mandaat voor de fractie. (artikel 39 §3 Gemeentedecreet)
  • Artikel 41§4
    Als ten gevolge van de toepassing van de evenredige vertegenwoordiging een fractie niet vertegenwoordigd is in een commissie, kan de fractie een raadslid aanwijzen dat als lid met raadgevende stem in de commissie zetelt. (artikel 39 §3 Gemeentedecreet)
  • Artikel 42
    Elke commissie wordt voorgezeten door een gemeenteraadslid. De leden van het college van burgemeester en schepenen kunnen geen voorzitter zijn van een commissie. De gemeenteraad duidt de voorzitters van de andere commissies aan. (artikel 39 §4 Gemeentedecreet)
  • Artikel 43
    De commissies worden door hun voorzitter bijeengeroepen. Een derde van de leden van de commissie kan de voorzitter vragen de commissie bijeen te roepen. De oproepingsbrief vermeldt de agenda en wordt naar alle raadsleden gestuurd. Deze informatie wordt eveneens bekendgemaakt aan het publiek. Dit gebeurt door aanplakking aan het gemeentehuis. Daarnaast wordt dit ook op de website van de gemeente gepubliceerd. De commissies kunnen geldig vergaderen, ongeacht het aantal aanwezige leden. De vergaderingen van de commissies zijn in principe openbaar. Onder dezelfde voorwaarden als voor de gemeenteraad (zie artikel 6 t/m 9) zijn de vergaderingen van de commissies niet openbaar. De leden van de commissies stemmen, zoals in de gemeenteraad, in het openbaar. Onder dezelfde voorwaarden als voor de gemeenteraad (zie artikel 31§4) is de stemming geheim. De raadsleden kunnen, weliswaar zonder stemrecht, de vergaderingen van de commissies, waarvan zij geen deel uitmaken, bijwonen. Vooraleer aan de vergadering deel te nemen, tekenen de leden van elke commissie een aanwezigheidslijst, die aan de gemeentesecretaris wordt bezorgd. Het ambt van secretaris van elke raadscommissie wordt waargenomen door een of meer personeelsleden van de gemeente, op voorstel van de gemeentesecretaris, aangewezen door het college van burgemeester en schepenen. (artikel 39 §2 en §5 Gemeentedecreet)

Vergoedingen raadsleden

  • Artikel 44§1
    Aan de raadsleden, met uitzondering van de burgemeester en de schepenen, wordt presentiegeld verleend voor volgende vergaderingen waarop zij aanwezig zijn: de vergaderingen van de gemeenteraad, de vergaderingen van de gemeenteraadscommissies (incl. deze waarvoor raadsleden overeenkomstig artikel 39, §3, vierde lid Gemeentedecreet zijn aangewezen als leden met raadgevende stem), de vergaderingen met de vertegenwoordigers van de intern verzelfstandigde agentschappen, de vergadering waarvoor men in principe recht op presentiegeld heeft, maar waarvoor het aanwezigheidsquorum niet werd bereikt, de vergaderingen die slechts gedeeltelijk werden bijgewoond en de vergaderingen die werden hervat (artikel 17§1 Gemeentedecreet en artikel 10§1 van het Besluit van de Vlaamse regering van 5 juni 2009 houdende de bezoldigingsregeling van de lokale en provinciale mandataris)
  • Artikel 44§2
    Het presentiegeld bedraagt 201,02 euro (geïndexeerd – januari 2013). De voorzitter van de gemeenteraad ontvangt een dubbel presentiegeld voor de vergaderingen van de gemeenteraad die hij voorzit. (artikel 11 van het Besluit van de Vlaamse regering van 5 juni 2009 houdende de bezoldigingsregeling van de lokale en provinciale mandataris)
  • Artikel 45§1
    Conform de dienstverlening, zoals bepaald in dit reglement, kunnen de gemeenteraadsleden op het gemeentehuis gratis kopieën bekomen van gemeentelijke bestuursdocumenten. In een daartoe voorbehouden lokaal kunnen de diverse gemeenteraadsfracties alle nodige informatie inkijken.
  • Artikel 45§2
    Het presentiegeld wordt geacht alle kosten te dekken verbonden aan de uitoefening van het mandaat, zoals de werkingskosten van de fracties, verplaatsingskosten en kosten veroorzaakt door de specifieke gezinssituatie van het raadslid.
  • Artikel 45§3
    Als een raadslid een functiegerichte vormingsactiviteit wenst te volgen die een meerwaarde kan bieden voor de uitoefening van zijn functie, betaalt het gemeentebestuur het inschrijvingsgeld. De secretaris beoordeelt de relevantie van de gewenste vorming.
  • Artikel 45§4
    Het gemeentebestuur sluit een gemeenschappelijke ongevallenverzekering en een verzekering ’burgerlijke aansprakelijkheid’ af voor gemeenteraadsleden, ten laste van de gemeentebegroting. (artikel 17§3 Gemeentedecreet en artikel 34-36 van het Besluit van de Vlaamse regering van 5 juni 2009 houdende de bezoldigingsregeling van de lokale en provinciale mandataris)

Verzoekschriften aan de organen van de gemeente

  • Artikel 46§1
    Iedere burger heeft het recht verzoekschriften, door een of meer personen ondertekend, schriftelijk bij de organen van de gemeente in te dienen. Een verzoek is een vraag om iets te doen of te laten. Uit de tekst van het verzoekschrift moet de vraag duidelijk zijn. De organen van de gemeente zijn de gemeenteraad, het college van burgemeester en schepenen, de voorzitter van de gemeenteraad, de burgemeester, de gemeentesecretaris en elk ander orgaan van de gemeente dat als overheid optreedt. (artikel 201 Gemeentedecreet)
  • Artikel 46§2
    De verzoekschriften worden aan het orgaan van de gemeente gericht tot wiens bevoegdheid de inhoud van het verzoek behoort. Komt een verzoekschrift niet bij het juiste orgaan aan, dan bezorgt dit orgaan het verzoek aan de juiste bestemmeling.
  • Artikel 46§3
    Verzoekschriften die een onderwerp betreffen dat niet tot de bevoegdheid van de gemeente behoort, zijn onontvankelijk. Een schriftelijke vraag wordt niet als verzoekschrift beschouwd als de vraag onredelijk is of te vaag geformuleerd, het louter een mening is en geen concreet verzoek, de vraag anoniem, d.w.z. zonder vermelding van naam, voornaam en adres, werd ingediend of het taalgebruik ervan beledigend is. Het orgaan of de voorzitter van het orgaan maakt deze beoordeling. Hij kan de indiener om een nieuw geformuleerd verzoekschrift vragen dat wel aan de ontvankelijkheidsvoorwaarden voldoet. (artikel 201 Gemeentedecreet)
  • Artikel 47§1
    Is het een verzoekschrift voor de gemeenteraad, dan plaatst de voorzitter van de gemeenteraad het verzoekschrift op de agenda van de eerstvolgende gemeenteraad indien het minstens 14 dagen vóór de vergadering werd ontvangen. Wordt het verzoekschrift later ingediend, dan komt het op de agenda van de volgende vergadering.
  • Artikel 47§2
    De gemeenteraad kan de bij hem ingediende verzoekschriften naar het college van burgemeester en schepenen of naar een gemeenteraadscommissie verwijzen met het verzoek om over de inhoud ervan uitleg te verstrekken. (artikel 202 Gemeentedecreet)
  • Artikel 47§3
    De verzoeker of, indien het verzoekschrift door meerdere personen ondertekend is, de eerste ondertekenaar van het verzoekschrift, kan worden gehoord door het betrokken orgaan van de gemeente. In dat geval heeft de verzoeker of de eerste ondertekenaar van een verzoekschrift het recht zich te laten bijstaan door een persoon naar keuze. (artikel 202 Gemeentedecreet)
  • Artikel 47§4
    Het betrokken orgaan van de gemeente verstrekt, binnen drie maanden na de indiening van het verzoekschrift, een gemotiveerd antwoord aan de verzoeker of, indien het verzoekschrift door meer personen ondertekend is, aan de eerste ondertekenaar van het verzoekschrift. (artikel 203 Gemeentedecreet)

Opheffing vroegere gelijkaardige reglementen

  • Artikel 48
    Het huishoudelijk reglement van de gemeenteraad, goedgekeurd door de gemeenteraad op 7 september 2009.

Zie ook

Meer info